ANTALYALI –MYRALI AZİZ NİKOLAOS

 

        Myra’da (Antalya-Demre) kilisesini/okulunu kuran ve ünlenen Aziz,İS. 260-280 arasında Patara’da doğar. Myra’da yaşar ve İS 342’de Myra’da ölür. Sionlu St. Nikolaos’un 6. yy’daki ziyareti ve ilk Synodu Rozalia gününde Myra’da toplamasıyla Myralı St. Nikolaos’un mezarı 1500 yıldır Hac ziyaret yeri olarak ünlenir. Myra St. Nikolaos Kilisesi’ndeki siklusta 15 sahne vardır. Bu sahneler; Aziz’in doğumu, eğitimi, rahip, piskopos olarak  atanması, “üç bekar kız hikayesi”, “plakoma  ağacının kesilmesi”, “deniz mucizeleri” ve “üç komutanı idamdan kurtarışı”, “üç komutan hapiste”, “Nikolaos’un İmparator Konstantin  ve Vali Ablabius’a rüyalarında gözükmesi”, “üç komutan Konstantin  huzurunda” ile  Nikolaos’a teşekkürleri ve  azizin ölüm sahneleridir. Genellikle mucize sahnelerinde azizin, haksızlığa uğramışlara, yoksullara, hastalara, denizcilere  yardımı ile  paganizme karşı  mücadelesi anlatılmıştır. Çocukların  koruyucusu ve armağan  verici yanı ise en ünlü özelliğidir. Bu nedenle en çok “Noel Baba” olarak tanınır.

Myra-Demre (Antalya) St. Nikolaos Kilisesi freskoları.

(N. Karakaya)

       Ortaçağ’da kemiklerinin kaçırılışıyla, Nikolaos’un Avrupa'daki ünü büyük oranda artar. Rusya ve Yunanistan’ın asal azizi olur. Binlerce kilise adanır. 17. yy’da Hollandalı kolonistler İskandinav Tanrısı Odin’den kaynaklanan çocuklara armağan veren Noel Baba (Sinterklaas) geleneğini New York şehrine (New Amsterdam’a) taşır. İngilizce konuşulan ülkelerde Santa Claus adıyla yayılır. 19. yy’dan itibaren de Noel Bayramlarının ve dünyada yılbaşlarının ana simgesi olur. 1087 yılında İtalyan denizciler kemiklerini İtalya’nın Bari kentine kaçırırlar. Nikolaos’un kemikleri bugün hala, ana vatanındaki mezarında değil, Aziz’in ölümünden 700 yıl sonra  Bari'de yapılan Aziz Nikolaos Bazilikası’ndadır. Ve St. Nikolaos, vücudunun ana vatanındaki mezarına dönmesini özlemle beklemektedir.

 

St. Nikolaos’un vücudundan Anadolu’ya kalanlar.

                            Antalya Müzesi.

ST. NIKOLAOS MUCİZELERİ

Çocuğu Olmayanlara Yardım

       “Çocuğu olmayan bir aileye yardımı” konulu sahnenin tasvir edildiği başka örnek yoktur. Bu nedenle Myra’daki siklus önem taşır. Sahnede aziz, çocuğu olmayan bir kadının çocuğu olmasını sağlar.  Dolayısıyla bu örnek, Nikolaos’un bilinmeyen bir özelliği; kadınların da koruyucu azizi olduğunu gösterir.

 

Deniz Mucizeleri

       Kudüs seferinde sandalın etrafında gezinen şeytan figürü vardır ve gemiciler azize yakarır şekilde resimlenmişlerdir. Diğer sahnede ise denizciler sahnenin solundaki patlamaya bakarlar. Deniz mucizeleri sahnelerinde denizcilerin korkmuş tasvir edilmeleri, zarar görmüş donanımları ile sahne zenginleştirilir.

 

Denizci Duası: “St. Nikolaos yardımcınız olsun. Sizi St. Nikolaos esirgesin.

Dümeninizi St. Nikolaos tutsun”.

 

 

İyileştirme Mucizeleri

  Azizin iyileştirme ve kurtarma sahneleri 13. yüzyıldan sonra daha sık resimlenmiştir. Burada, Aziz, büyülü bir hastayı iyileştirmektedir.

Çocuklarin Koruyucusu

 

    Aziz, en çok bu özelliğiyle tanınmaktadır. Myra/Demre’deki kilisesinin bahçesindeki bu heykel çocuklarla ilişkisini anlatır. Bu özelliği nedeniyle de Noel Baba adı altında tüm dünyaya yayılmıştır.

Myra-Andriake Excavations 2012 ©